--- title: "Załącznik 5 UoR — Jednostka mała" description: "Status jednostki małej — progi 33 mln zł aktywów / 66 mln zł przychodów / 50 osób zatrudnienia (po nowelizacji z 2024 r.). Uproszczona struktura SF, dostępne uproszczenia ewidencyjne, kiedy warto korzystać z Załącznika 5." url: https://numifyai.com/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-rachunkowosci/zalacznik-5 review_status: internal updated: 2026-04-16 --- Załącznik 5 do UoR definiuje **uproszczoną strukturę sprawozdania finansowego dla jednostek małych**. Typowa sp. z o.o. kwalifikuje się do statusu jednostki małej, jeśli mieści się w trzech progach z pkt 1b i kierownik jednostki podjął formalną decyzję o stosowaniu uproszczeń. Załącznik 5 zastępuje wówczas pełny Załącznik 1. ## Progi jednostki małej — stan po nowelizacji z 2024 r. [#progi-jednostki-małej--stan-po-nowelizacji-z-2024-r] Ustawa z dnia 6 grudnia 2024 r. o zmianie ustawy o rachunkowości (Dz.U. 2024 poz. 1863, w życie od 1 stycznia 2025 r.) istotnie podniosła progi klasyfikacji jednostek, implementując Dyrektywę Delegowaną Komisji (UE) 2023/2775. Aktualne progi jednostki małej ( pkt 1b) — jednostka nie przekroczyła w roku obrotowym **oraz w roku poprzedzającym** co najmniej dwóch z trzech wielkości: | Wielkość | Próg (od 2025 r.) | Próg (do 2024 r.) | | -------------------------------------------------------- | ----------------- | ----------------- | | Suma aktywów bilansu na koniec roku | **33 000 000 zł** | 25 500 000 zł | | Przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za rok | **66 000 000 zł** | 51 000 000 zł | | Średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty | **50 osób** | 50 osób | Progi pieniężne wzrosły o ok. 30 %. Próg zatrudnienia pozostał na tym samym poziomie. > **Uwaga na wcześniejsze wersje dokumentów:** polityki rachunkowości, > uchwały zarządu i komunikaty, które powstały przed 2025 r., często > powołują się na stare progi (25,5 mln / 51 mln). Tekst tych > dokumentów nie jest automatycznie nieważny, ale przy następnej > rocznej aktualizacji polityki rachunkowości należy wartości > uaktualnić. ## Dodatkowa ścieżka zachowania statusu — art. 3 ust. 1 pkt 1d [#dodatkowa-ścieżka-zachowania-statusu--art-3-ust-1-pkt-1d] przewiduje, że jednostka **zachowuje status jednostki małej** także wtedy, gdy: 1. Za poprzedni rok obrotowy sporządziła SF z zastosowaniem uproszczeń dla jednostek małych, oraz 2. W roku obrotowym lub roku poprzedzającym przekroczyła dwie z trzech wielkości. To oznacza, że przekroczenie progów nie wyrzuca automatycznie z kategorii „mała" w pierwszym roku po przekroczeniu — utrata statusu następuje po **dwóch kolejnych latach przekraczania dwóch progów**. Analogicznie jednostki rozpoczynające działalność nie stosują wymogu dwóch lat historii — oceniają swoje progi w pierwszym roku. ## Kto NIE może być jednostką małą [#kto-nie-może-być-jednostką-małą] Nie każda spółka w progach może korzystać z Załącznika 5. Zgodnie z (ust. 1h) niektóre jednostki zawsze traktuje się jako duże, niezależnie od progów: * Emitenci papierów wartościowych dopuszczeni do obrotu na rynku regulowanym EOG. * Emitenci notowani w ASO (alternatywny system obrotu — np. NewConnect, Catalyst). * Banki, SKOK-i, zakłady ubezpieczeń, towarzystwa funduszy inwestycyjnych, alternatywne spółki inwestycyjne. * Krajowe instytucje płatnicze i instytucje pieniądza elektronicznego. * Jednostki ubiegające się o dopuszczenie do obrotu lub wpis do rejestru jednego z powyższych. Typowa prywatna sp. z o.o. prowadząca działalność handlową, usługową lub produkcyjną w progach 33/66/50 **kwalifikuje się bez przeszkód**. ## Uproszczenia w strukturze SF — Załącznik 5 [#uproszczenia-w-strukturze-sf--załącznik-5] pkt 5 i pkt 5 pozwalają jednostce małej stosować uproszczony zakres SF wskazany w Załączniku 5. ### Bilans [#bilans] Załącznik 5 zachowuje podział na aktywa trwałe / obrotowe oraz kapitały / zobowiązania, ale: * **Łączy drobniejsze pozycje** — np. zamiast rozbicia rzeczowych aktywów trwałych na „grunty / budynki / maszyny / środki transportu / inne", Załącznik 5 pokazuje pozycję zbiorczą. * **Pomija pozycje rzadko występujące** — np. szczegółowe rozbicie należności długoterminowych. * **Upraszcza kapitały własne** — bez pełnej rozbiórki na warianty kapitału zapasowego (ustawowy / ze sprzedaży akcji / inny). Efekt: bilans wg Załącznika 5 ma ok. 30–40 pozycji zamiast 100+ pozycji pełnego Załącznika 1. ### Rachunek zysków i strat [#rachunek-zysków-i-strat] Także uproszczony — wybór wariantu (kalkulacyjny albo porównawczy) pozostaje po stronie kierownika jednostki ( pkt 5). Układ pozycji jest zredukowany, ale logika rozbijania wyniku (działalność operacyjna → finansowa → brutto → podatek → netto) jest identyczna jak w Załączniku 1. ### Informacja dodatkowa [#informacja-dodatkowa] pozwala jednostce małej sporządzić **uproszczoną Informację dodatkową wg Załącznika 5** — w miejscu kilkunastu sekcji Załącznika 1 pojawia się prosty zestaw: * Wprowadzenie do sprawozdania (dane spółki, zasady wyceny). * Uzupełniające dane o aktywach i pasywach (w minimalnym zakresie). * Informacje o zatrudnieniu i wynagrodzeniach. Dodatkowo jednostka mała może zrezygnować z: * Sporządzania zestawienia zmian w kapitale własnym. * Sporządzania rachunku przepływów pieniężnych (cash flow). * Sporządzania sprawozdania z działalności zarządu (). ## Inne uproszczenia dla jednostek małych [#inne-uproszczenia-dla-jednostek-małych] Status jednostki małej uprawnia do szeregu uproszczeń ewidencyjnych rozsianych po różnych artykułach UoR. Najważniejsze: | Uproszczenie | Podstawa | | ---------------------------------------------------------------------------------- | ---------------------------------------------- | | Brak obowiązku ustalania aktywów i rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego | | | Kwalifikacja umów leasingu według zasad podatkowych (zamiast bilansowych) | | | Uproszczone klasyfikowanie instrumentów finansowych | (przepisy wykonawcze MF) | | Zwolnienie z badania SF przez biegłego rewidenta (do progów z art. 64) | | Każde z nich wymaga **świadomej decyzji w polityce rachunkowości** — pkt 2 nakazuje opisać przyjęte metody wyceny. Uproszczenia nie są „automatyczne" tylko dlatego, że spółka spełnia progi. ## Kiedy warto stosować Załącznik 5 [#kiedy-warto-stosować-załącznik-5] **Plusy:** * Krótsza procedura sporządzenia SF — mniej pozycji do uzupełnienia. * Brak rachunku przepływów pieniężnych (duża oszczędność czasu). * Brak zestawienia zmian w kapitale własnym. * Uproszczona informacja dodatkowa. * Zwolnienie z badania SF przez biegłego (przy braku innych przesłanek obowiązku badania). **Minusy:** * Mniejsza porównywalność z większymi firmami (inwestorzy, banki, nowi kontrahenci mogą preferować pełny format). * Zmiana formatu przy przekroczeniu progów w przyszłości wymaga aktualizacji polityki rachunkowości oraz ponownego mapowania kont. * Brak szczegółowych pozycji utrudnia analizę finansową. W praktyce: nowo powstałe sp. z o.o. i spółki nastawione na prostotę raportowania zazwyczaj korzystają z Załącznika 5. Spółki planujące finansowanie zewnętrzne, pozyskanie inwestora lub wejście do grupy kapitałowej częściej od razu stosują Załącznik 1. ## Jak Numify wspiera Załącznik 5 [#jak-numify-wspiera-załącznik-5] Obecnie w Numify **zaimplementowany jest wyłącznie generator Informacji dodatkowej w wersji uproszczonej dla jednostki małej** (informacja-dodatkowa.ts). Generatory bilansu i RZiS (balance-sheet.ts, profit-loss.ts) pracują na znacznikach `balanceSheetTag` i `pnlTag` z planu kont — wspólnych dla Załącznika 1 i 5. Generator XML e-Sprawozdania (e-sprawozdanie.ts) upraszcza strukturę zgodnie z aktualnym schemat MF. > **Status:** formalna flaga „jednostka mała” w ustawieniach spółki > oraz automatyczne przełączanie wszystkich generatorów między > Załącznikiem 1 a 5 nie jest jeszcze zaimplementowane. Użytkownik > spełniający progi i chcący korzystać z Załącznika 5 powinien na > dziś zweryfikować wygenerowany dokument z księgowym przed złożeniem, > oraz przełożyć decyzję o stosowaniu uproszczeń na politykę > rachunkowości. Pierwsza wersja — oparta na aktualnych tekstach art. 3, 46, 47, 48 UoR (Dz.U. 2023 poz. 120, z uwzględnieniem nowelizacji Dz.U. 2024 poz. 1863 podnoszącej progi jednostki małej i restrukturyzującej art. 3 ust. 1 — wcześniej definicja jednostki małej była w art. 3 ust. 1c, obecnie jest w art. 3 ust. 1 pkt 1b).