--- title: "Stawki CIT — 9 % i 19 % (art. 19)" description: "Dwie stawki podatku dochodowego od osób prawnych — podstawowa 19 % i obniżona 9 % dla małych podatników CIT. Zasady przeliczania progu 2 000 000 EUR, ograniczenia dla spółek przekształconych i dzielonych, status „małego podatnika\" z art. 4a pkt 10." url: https://numifyai.com/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/stawki review_status: internal updated: 2026-04-16 --- Podatek dochodowy od osób prawnych ma w 2026 r. w praktyce **dwie stawki**: podstawową **19 %** i obniżoną **9 %**. Obniżona stawka jest zarezerwowana dla nowych i małych firm — zależy jednocześnie od **dwóch różnych progów** (nie od jednego). ## Stawka podstawowa — 19 % [#stawka-podstawowa--19-] pkt 1 ustala stawkę **19 % podstawy opodatkowania**. Jest to stawka domyślna dla każdej sp. z o.o. — obowiązuje zawsze, chyba że spółka spełnia jednocześnie warunki art. 19 ust. 1 pkt 2 **i** ust. 1d. Dla typowej sp. z o.o. (właścicielskiej, usługowej, o przychodach powyżej kilku mln PLN) aktualną stawką jest 19 %. ## Stawka obniżona — 9 % [#stawka-obniżona--9-] pkt 2 pozwala na stawkę **9 % podstawy opodatkowania — wyłącznie od przychodów innych niż z zysków kapitałowych**, o ile spełnione są **dwa niezależne warunki**: ### Warunek 1 — próg przychodów bieżącego roku (art. 19 ust. 1 pkt 2) [#warunek-1--próg-przychodów-bieżącego-roku-art-19-ust-1-pkt-2] Przychody osiągnięte w **danym** roku podatkowym nie mogą przekroczyć równowartości **2 000 000 EUR**. Kurs przeliczenia: * Średni kurs EUR NBP na **pierwszy dzień roboczy roku podatkowego** (nie października poprzedniego roku!). * Zaokrąglenie do 1 000 zł. * Jeśli rok podatkowy był krótszy/dłuższy niż 12 miesięcy — proporcjonalnie (iloczyn 1/12 × liczba pełnych miesięcy). ### Warunek 2 — status małego podatnika (art. 19 ust. 1d → art. 4a pkt 10) [#warunek-2--status-małego-podatnika-art-19-ust-1d--art-4a-pkt-10] Równolegle podatnik musi być **„małym podatnikiem"** w rozumieniu pkt 10: > Wartość przychodu ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego VAT) nie > przekroczyła w **poprzednim** roku podatkowym równowartości > **2 000 000 EUR**. Tu kurs to średni EUR NBP na **pierwszy dzień roboczy października roku poprzedzającego** rok podatkowy, również z zaokrągleniem do 1 000 zł. ### Dwa progi — jedna nazwa, różne przeliczenia [#dwa-progi--jedna-nazwa-różne-przeliczenia] To najczęstsze źródło pomyłek: | Próg | Artykuł | Co mierzy | Rok bazowy | Data kursu NBP | | --------------- | -------------------- | -------------------------------------------------- | ---------- | ----------------------------------------------- | | Próg roczny 9 % | art. 19 ust. 1 pkt 2 | Przychody w **tym** roku (bez VAT) | bieżący | 1. dzień roboczy bieżącego roku | | Mały podatnik | art. 4a pkt 10 | Przychody ze sprzedaży **z VAT** w poprzednim roku | poprzedni | 1. dzień roboczy października poprzedniego roku | **Oba warunki muszą być spełnione równocześnie.** Jeżeli przychód bieżącego roku przekroczy limit art. 19 ust. 1 pkt 2, od **kolejnego miesiąca lub kwartału** (w zależności od trybu zaliczkowego) podatnik przechodzi na stawkę 19 % (). ## Wyłączenia ze stawki 9 % [#wyłączenia-ze-stawki-9-] odbiera prawo do stawki 9 % w roku utworzenia i roku bezpośrednio po nim następującym dla: 1. Spółek powstałych z **przekształcenia, połączenia lub podziału** (z wyjątkiem przekształcenia spółki w inną spółkę). 2. Spółek powstałych z przekształcenia **przedsiębiorcy-osoby fizycznej** lub **spółki niebędącej osobą prawną**. 3. Spółek, do których wniesiono **przedsiębiorstwo lub jego zorganizowaną część** o wartości ≥ 10 000 EUR (kurs na 1. dzień roboczy października roku poprzedzającego rok wniesienia). 4. Spółek, do których wniesiono składniki z **likwidacji innych podatników**, jeżeli wnoszący posiadał udziały tych likwidowanych. rozszerza wyłączenie na: 1. **Spółkę dzieloną** — w roku podziału i roku po nim. 2. Podatnika, który **wniósł wkład** do innego podmiotu w postaci przedsiębiorstwa / ZCP / składników o wartości ≥ 10 000 EUR — w roku wniesienia i roku po nim. Dodatkowo w całości wyklucza **podatkowe grupy kapitałowe** i **fundacje rodzinne** z prawa do stawki 9 %. ### Podatnicy rozpoczynający działalność [#podatnicy-rozpoczynający-działalność] Zgodnie z warunek posiadania statusu małego podatnika (art. 19 ust. 1d) **nie dotyczy podatników rozpoczynających działalność w roku rozpoczęcia tej działalności** — z zastrzeżeniem wyłączeń z art. 19 ust. 1a i 1c. Nowa sp. z o.o. od 0 zł może więc skorzystać ze stawki 9 %, o ile nie powstała przez przekształcenie / wniesienie przedsiębiorstwa. ## Stawki specjalne — poza zakresem typowej sp. z o.o. [#stawki-specjalne--poza-zakresem-typowej-sp-z-oo] Dla porządku: art. 19 ust. 1 wymienia jeszcze stawki dla banków i instytucji finansowych (23 %, art. 19 ust. 1 pkt 3) oraz banków spółdzielczych i SKOK (21 %, pkt 4). Typowej sp. z o.o. nie dotyczą — Numify nie implementuje tych stawek. Istnieją też odrębne formy opodatkowania CIT, do których nie stosuje się art. 19 w standardowej postaci: | Reżim | Podstawa prawna | Stawka | Obsługa w Numify | | ----------------------------------------- | -------------------------------- | --------------------------- | --------------------------------------------------------------------------------- | | Estoński CIT (ryczałt od dochodów spółek) | art. 28j–28t | 10 % lub 20 % | **nie wspierany** | | IP BOX | | 5 % kwalifikowanego dochodu | opis w [IP BOX](/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/ip-box) — brak implementacji | | Minimalny podatek CIT | art. 24ca | 10 % | **nie wspierany** | | Podatek od przychodów z budynków | art. 24b | 0,035 %/miesiąc | **nie wspierany** | ## Wybór stawki w Numify [#wybór-stawki-w-numify] Pole **`cit_rate`** na tabeli `companies` (enum `citRate`) przyjmuje trzy wartości: * `standard_19` — domyślna, stawka 19 %. * `small_9` — stawka 9 % dla spółek spełniających oba warunki z art. 19. * `estonian` — estoński CIT (**zastrzeżony, funkcja nie jest w pełni zaimplementowana**). Wybór stawki odbywa się w ustawieniach firmy. generateCitData odczytuje `companies.citRate` i wylicza zobowiązanie jako: ``` citDue = max(0, taxResult × citRatePercent / 100) ``` gdzie `citRatePercent = 9` jeśli `citRate === "small_9"`, w przeciwnym razie `19`. Zaokrąglenie do pełnych groszy. **Weryfikacja statusu „małego podatnika" i progu rocznego leży po stronie użytkownika — Numify nie ostrzega o zbliżaniu się do progu 2 mln EUR ani nie automatycznie przełącza stawki w trakcie roku.** ## Księgowanie podatku dochodowego [#księgowanie-podatku-dochodowego] Miesięczna/roczna zaliczka i ostateczne zobowiązanie CIT trafiają na: | Konto | Rola | | ------------------------------------------------------------------------------ | ------------------------------------- | | | Koszt podatku w RZiS (pnlTag `RZS_J`) | | | Zobowiązanie wobec urzędu skarbowego | Księgowanie zaliczki / ostatecznego CIT: ``` Wn 870 Podatek dochodowy kwota CIT Ma 225 Rozrachunki z US kwota CIT ``` Zapłata zaliczki / CIT: ``` Wn 225 Rozrachunki z US kwota CIT Ma 130 Rachunek bieżący kwota CIT ``` Konto 870 ma `jpkPdMarker` `NKUP_RZS_J` — sam podatek dochodowy **nie jest kosztem uzyskania przychodu** ( pkt 15). ## Typowe błędy [#typowe-błędy] * **Utożsamianie dwóch progów 2 mln EUR.** Próg małego podatnika (art. 4a pkt 10) i próg rocznego przychodu dla 9 % (art. 19 ust. 1 pkt 2) mają **różne daty kursu** i **różne rodzaje przychodu** (brutto vs netto, z VAT vs bez VAT). Spółka może być małym podatnikiem, ale w danym roku przekroczyć próg art. 19 — wtedy traci prawo do 9 % na ten rok. * **Stosowanie 9 % w roku utworzenia spółki po przekształceniu.** Art. 19 ust. 1a wyłącza stawkę przez dwa pierwsze lata — powszechny błąd przy przekształceniach JDG → sp. z o.o. * **Stosowanie 9 % do przychodów z zysków kapitałowych.** Stawka 9 % dotyczy **wyłącznie** przychodów innych niż z zysków kapitałowych (art. 19 ust. 1 pkt 2). Dywidendy z udziałów, zbycie udziałów, odsetki od pożyczek — 19 % niezależnie od progów. * **Pomijanie wyłączenia fundacji rodzinnych i PGK.** Art. 19 ust. 1b. ## Powiązane sekcje [#powiązane-sekcje] * [Zaliczki na CIT](/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/zaliczki) — jak wybór stawki wpływa na miesięczne/kwartalne zaliczki. * [CIT-8](/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/cit-8) — roczne zeznanie i rozliczenie stawki. * [KUP / NKUP](/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/kup-nkup) — koszty wpływające na podstawę opodatkowania. Pierwsza wersja strony — oparta na aktualnym tekście jednolitym ustawy o CIT (Dz.U. 2025 poz. 278). Rozróżnienie dwóch progów 2 mln EUR (art. 19 ust. 1 pkt 2 vs art. 4a pkt 10) oraz wyłączeń z art. 19 ust. 1a, 1b, 1c.