---
title: "Ustawa o CIT — przegląd"
description: "Mapa najważniejszych przepisów Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych z 15 lutego 1992 r. dla spółki z o.o. — stawki 9/19 %, zaliczki, CIT-8, KUP/NKUP, ulga B+R, IP BOX oraz obowiązek przekazywania ksiąg w strukturze JPK_KR_PD i JPK_ST_KR."
url: https://numifyai.com/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit
review_status: internal
updated: 2026-04-16
---


**Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych** (dalej: ustawa o CIT)
z 15 lutego 1992 r. reguluje opodatkowanie dochodów spółek i innych
osób prawnych. Dla sp. z o.o. jest to obok UoR i VAT trzeci
fundamentalny akt — określa dochód podatkowy, zaliczki w ciągu roku,
zeznanie roczne CIT-8, a od 2026 r. dodatkowo obowiązek przekazywania
**ksiąg rachunkowych w strukturze JPK**.

<ComplianceDisclaimer />

## Zakres podmiotowy — art. 1 [#zakres-podmiotowy--art-1]

<LegalRef act="CIT" art="1" paragraph="1" /> obejmuje **osoby prawne**
i spółki kapitałowe w organizacji. <LegalRef act="CIT" art="1" paragraph="3" />
rozszerza zakres m.in. na spółki komandytowe i komandytowo-akcyjne
mające siedzibę w Polsce, a także spółki jawne — w określonych
przypadkach.

**Sp. z o.o. jest bezwarunkowym podatnikiem CIT od dnia wpisu do KRS.**
Nie ma progu przychodów ani wyłączeń.

## Struktura ustawy [#struktura-ustawy]

Ustawa dzieli się na 9 rozdziałów:

| Rozdział | Zakres                                    | Kluczowe artykuły |
| -------- | ----------------------------------------- | ----------------- |
| 1        | Podmiot i przedmiot opodatkowania         | 1–9a              |
| 2        | Przychody                                 | 10–14a            |
| 3        | Koszty uzyskania przychodów               | 15–16m            |
| 4        | Zwolnienia przedmiotowe                   | 17                |
| 5        | Podstawa opodatkowania i wysokość podatku | 18–24m            |
| 6        | Pobór podatku                             | 25–28t            |
| 7        | Przepisy przejściowe i końcowe            | 29–42b            |
| 8        | Zmiany w przepisach obowiązujących        | 43–44             |
| 9        | Przepisy końcowe                          | 45                |

Ta sekcja dokumentacji obejmuje artykuł-po-artykule te przepisy,
które realizują się w codziennej pracy sp. z o.o. — zawsze z
odniesieniem do kodu Numify, gdzie taka realizacja istnieje.

## Co dokumentujemy w tej sekcji [#co-dokumentujemy-w-tej-sekcji]

<Cards>
  <Card title="Stawki CIT — art. 19" description="Dwie stawki w praktyce — 19 % podstawowa i 9 % dla małych podatników. Rozróżnienie dwóch progów 2 mln EUR (art. 19 ust. 1 pkt 2 vs art. 4a pkt 10), wyłączenia dla spółek przekształconych." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/stawki" />

  <Card title="Zaliczki na CIT — art. 25" description="Zaliczki miesięczne i kwartalne, forma uproszczona (1/12 zeszłorocznego podatku), termin do 20. dnia następnego miesiąca, próg 1 000 zł, wchłonięcie przez CIT-8." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/zaliczki" />

  <Card title="KUP i NKUP — art. 15 i 16" description="Definicja kosztów uzyskania przychodu i katalog wyłączeń (70+ pozycji) — reprezentacja, kary, odsetki od zaległości, PFRON, limity samochodów 225/150/100 tys. zł." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/kup-nkup" />

  <Card title="Roczne zeznanie CIT-8 — art. 27" description="Termin do końca 3. miesiąca następnego roku (31 marca), forma wyłącznie elektroniczna, załączniki (CIT/BR, CIT/IP, CIT-ST), przekazanie sprawozdania finansowego do KAS." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/cit-8" />

  <Card title="Ulga B+R — art. 18d" description="Dodatkowe odliczenie kosztów kwalifikowanych — 200 % dla wynagrodzeń pracowniczych, 100 % dla pozostałych. Wymóg odrębnej ewidencji (art. 9 ust. 1b), załącznik CIT/BR, pomniejszanie zaliczek PIT-4." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/ulga-br" />

  <Card title="IP BOX — art. 24d" description="Preferencyjna stawka 5 % dla kwalifikowanego dochodu z praw własności intelektualnej (najczęściej autorskie prawo do programu). Wskaźnik nexus, ewidencja odrębna (art. 24e), wymaga doradcy podatkowego." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/ip-box" />

  <Card title="JPK_KR_PD — art. 9 ust. 1c" description="Obowiązkowe przekazywanie ksiąg rachunkowych w strukturze JPK wraz ze znacznikami podatkowymi. Pierwsza deklaracja za FY 2026 dla typowej sp. z o.o. (do 31 marca 2027)." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/jpk-kr-pd" />

  <Card title="JPK_ST_KR — środki trwałe" description="Druga struktura wprowadzona Rozp. MF z 16.08.2024 — ewidencja środków trwałych (wartość, amortyzacja, status). Składana łącznie z JPK_KR_PD." href="/docs/zgodnosc-z-prawem/ustawa-o-cit/jpk-st-kr" />
</Cards>

## Kalendarz obowiązków CIT [#kalendarz-obowiązków-cit]

| Obowiązek                       | Termin                                   | Podstawa                                       |
| ------------------------------- | ---------------------------------------- | ---------------------------------------------- |
| Zaliczki miesięczne / kwartalne | do 20. dnia następnego miesiąca/kwartału | <LegalRef act="CIT" art="25" paragraph="1a" /> |
| CIT-8 + zapłata różnicy         | do końca 3. miesiąca następnego roku     | <LegalRef act="CIT" art="27" paragraph="1" />  |
| JPK\_KR\_PD + JPK\_ST\_KR       | do końca 3. miesiąca (w terminie CIT-8)  | <LegalRef act="CIT" art="9" paragraph="1c" />  |
| Sprawozdanie finansowe do KAS   | 15 dni od zatwierdzenia przez ZW         | <LegalRef act="CIT" art="27" paragraph="2" />  |

Pełna lista terminów: [Kalendarz terminów](/docs/zgodnosc-z-prawem/kalendarz-terminow).

## Terminologia [#terminologia]

| Polski termin                                                                            | Angielski odpowiednik      | Uwaga                            |
| ---------------------------------------------------------------------------------------- | -------------------------- | -------------------------------- |
| <PolishTerm pl="Podatek dochodowy od osób prawnych" en="Corporate income tax" />         | Corporate income tax (CIT) | Ustawowy skrót                   |
| <PolishTerm pl="Koszt uzyskania przychodu" en="Tax-deductible cost" />                   | Tax-deductible expense     | W skrócie KUP                    |
| <PolishTerm pl="Niestanowiący kosztu uzyskania przychodu" en="Non-deductible expense" /> | Non-deductible expense     | W skrócie NKUP                   |
| <PolishTerm pl="Mały podatnik" en="Small taxpayer" />                                    | Small taxpayer             | Art. 4a pkt 10                   |
| <PolishTerm pl="Dochód podatkowy" en="Taxable income" />                                 | Taxable income             | Przychód − KUP, po korekcie NKUP |
| <PolishTerm pl="Zaliczka na podatek" en="Tax advance" />                                 | Tax advance                | Art. 25                          |
| <PolishTerm pl="Koszty kwalifikowane" en="Qualified R&D costs" />                        | Qualified R\&D costs       | Ulga B+R, art. 18d               |

## Co nie jest w zakresie tej sekcji [#co-nie-jest-w-zakresie-tej-sekcji]

* **Estoński CIT** (ryczałt od dochodów spółek — art. 28j–28t) —
  alternatywna forma, niewspierana przez Numify.
* **Minimalny podatek CIT** (art. 24ca) — obowiązuje firmy
  ponoszące stratę; nie implementowany w Numify.
* **Podatek od przychodów z budynków** (art. 24b) — dotyczy firm
  nieruchomościowych.
* **Ceny transferowe** (art. 11–11v) — dokumentacja cen transferowych
  to odrębny obszar compliance.
* **Podatkowe grupy kapitałowe** (art. 1a) — Numify obsługuje
  pojedynczą spółkę, nie grupę.
* **Podatek u źródła** (art. 21, 22, 26) — rozliczenia z
  nierezydentami; poza zakresem podstawowej dokumentacji.

## Źródło tekstu ustawy [#źródło-tekstu-ustawy]

Tekst jednolity obowiązuje na podstawie **Dz.U. 2025 poz. 278**
(obwieszczenie Marszałka Sejmu z 5 lutego 2025 r.), z późniejszymi
zmianami — kluczowe nowelizacje wchodzące w życie 1 stycznia 2026 r.:
Dz.U. 2025 poz. 1022, 1657, 1658, 1817. Cytowania w tej sekcji
odsyłają do [ISAP — karta aktu](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250000278)
przez komponent `<LegalRef>`.

Rozporządzenie wykonawcze do art. 9 ust. 5 CIT (struktury
JPK\_KR\_PD, JPK\_ST\_KR): Rozp. MF z 16.08.2024 (Dz.U. 2024 poz. 1314),
znowelizowane Rozp. MF z 15.12.2025 (Dz.U. 2025 poz. 1828,
obowiązuje od 1.01.2026).

<ChangeHistory>
  <ChangeEntry date="2026-04-16" act="Phase 3c">
    Pierwsza wersja sekcji artykuł-po-artykule. Struktura oparta na
    aktualnym tekście jednolitym ustawy o CIT (Dz.U. 2025 poz. 278).
    Uwzględnia nowelizacje wchodzące w życie 1 stycznia 2026 r. oraz
    rozporządzenie JPK\_KR\_PD (Dz.U. 2024 poz. 1314 + Dz.U. 2025 poz. 1828).
  </ChangeEntry>
</ChangeHistory>